Ñoha’ãnga

Este artículo tiene 11 años de antigüedad
Imagen sin descripción

Dr. Tadeo Zarratea he’i: «Ñoha’ãnga ñane mba’eva haka mokõi, ñane reta iñe’ẽ mokõigui. Oĩ castellano ha guaranimeguáva». Ñoha’anga guaranimeguáva omomb’u okaraygua remiandu, rembiasakue, teko’asy ha tekojoja’ỹ.

Ñoha’ãngahina tekove ra’ãnga, térã tekove gua’u ohechaukáva oporoha’ãva (actores). Hesakã porãve haguã peteĩ ñoha’anga oñemboja’o mokõi hendápe:

a. Hyepýpe ojehúva (estructura interna) 

Ko’ápe oñemohenda umi oje’éva ha ojejapótava. Kóva oñemboja’o jey mbohapy hendápe.

. Ñepyrũmby (introducción). Ojehechauka térã oñemombe’u umi tekove omba’ apóva guive. Oñemombe’u moõpa ha araka’épa oiko. Avei hesakã porã mba’éichapa oñepyrũ.

Todos los beneficios, en un solo lugar Descubrí donde te conviene comprar hoy

. Iñapokytã (nudo). Ko’ápe ojekuaa ñe’ẽ apytere. Katuete hesakã mba’épa oiko.

. Opavogua (desenlace). Ko’ápe ojekuaa mba’éichapa opa pe tembiasa.

Oñembyesakãma umi ikañymbyréva.

ã. Okáguio ojeheukáva (estructura externa)

Ko’ápe ojekuaa araka’épa ha moõpa oiko. Kóva oñemboja’o jey mokõi hendápe.

Avei ojekuaa iñambuéramo ojuehegui omba’apóva, moõpa ha araka’épa. Ambue ñane ñe’ẽme héra escena.

Ojehechaukáva ñemboja’o. Ko’ápe oĩmbaite umi ojechaukáva. Ambue ñane ñe’ẽme héra acto. Opávo katuete imbarete térã pe ojekuaavahína. Opávo peteĩ aty oñemboty avei ao guasúpe (telón) ha sapy’ami ojepytu’u.

1. Jajeporekami araka’épa omano ha mba’épa ohai ko’ã tapicha.

Ñane retã Paraguáipe ohai ñoha’ãnga guarani ñe’ẽme. Ko’ã tapicha.

2. Jaikuaami haguã

Tuicha mba’e ohóva ohecha noha’ãnga, tapichakuéra'ỹrẽ ndaipórimoaĩ noha’ãnga.

Mba’emba’epa jajapova’ẽrã jaharõ ñoha’ãngahápe

. Jaikuaa porã mba’eichapa héra, máva rembiapokuépa ha mba’éichapa héra pe aty ohechaukátava.

. Jajepy’amongeta mba’éichaitépa jahecha mboyve noha’ãnga.

. Jahecha oñepyrũ guive opa peve peteĩ ñemboja’opy (acto).

. Ñakirirĩeteva’erã ikatúramo ani ñamyangekói umi omba’apova ñoha’ãngápe.

3. Ehai mbykymi reikuaáva ko ta’angápe rehechávagui.