Canción en guaraní sobre la elaboración de chipa

Imagen sin descripción
GENTILEZA

Chipa apo purahéi (Apoha jekuaa’ỹva)

Iporã ojekuaa ko purahéi chipa apo rehegua ojejapóva katuete Arapokõindy Marangatu jave.

Toky toky to

Toky toky ta

Amoitépeve

Angu’a oparãrã.

#####

Oikóma vy’a

Ñembiso jovái

Avati soka

Oiko jeguaka.

#####

Pakova rogue

Chipa rupag̃ua

quebracho rakã

Guayacán pire.

#####

Kapi’i rapo

Samu’ũ rye

Chipa guyra’i

Chipa jakare

#####

Eru tupi’a

Avati ku’i

Ani ha kesu

Kamby ha juky

#####

Peju lo mitã

Peju pehecha

Tatakua haku

Oñembo guahu.

#####

Jepe’a oñe’ẽ

Tata ojeroky

Tatatĩ oveve

Tanimbu ojere.

#####

Toky toky to

Toky toky ta

Pya’éke peju

Peju pejupa.

#####

Peñemo porã

Pepuka puku

Pevy’a heta

Oikóma chipa.

Ñe’ẽndy

1. Angu’a: mortero.

2. Avati soka: mazo de mortero, pilón.

3. Jeguaka: adorno, ornamento.

4. Jepe’a: leña.

5. Tata: fuego.

6. Tatatĩ: humo.

7. Tanimbu: ceniza.

8. Ani: anís.

9. Haku: está caliente.

10. Pya’éke: rápido (imperativo).

I. Embojoaju ko’ã yvyra réra guaraníme.

1. Quebracho ( ____ ) Pakova

2. Palo borracho ( ____ ) Yvyra vera

3. Banana ( ____ ) Samu’ũ

4. Guayacán ( ____ ) Urunde’y

II. Eheka térã eporandu mba’épa he’ise

1. Amoitépeve:

2. Oparãrã:

3. Rupag̃ua:

4. Oñembo guahu:

5. Peju lo mitã:

6. Pejupa:

7. Peñemo porã:

8. Pepuka puku:

9. Pevy’a heta:

10. Oikóma chipa:

III. Emongurusu mba’emba’épa reikotevẽ rejapo hag̃ua chipa.

ani - mbujape - pakova - avati ku’i - aramirõ - juky - ryguasu rupi’a - kamby - arro - ñandy - kesu

IV. Eiporavo ha ehai mba’éichapa oje’e guaraníme.

kapi’i - pire -rapo - rogue - vy’a

1. Hoja:

2. Alegría:

3. Césped, pasto:

4. Raíz:

5. Cáscara:

V. Ehai mba’éichapa oje’e castellano-pe.

1. Rye:

2. Guyra’i:

3. Jakare:

4. Pehecha:

5. Tatakua:

VI. Emoĩmba mba’épa ojapo ko’ã ñe’ẽ ñe’ẽpotýpe.

1. Jepe’a

2. Tata

3. Tatatĩ

4. Tanimbu

VII. Ehai mba’éichagua chipápa reikuaa.

VIII. Embohovái.

-Rejapokuaápa chipa.

-Mba’eichagua chipápa re’useve.