Lea más: 22 Jasypoapy: Tavarandu Ára
Tavarandu niko opaite mba’e ñande ypykuéra ohejava’ekue ñandéve ha ñande ñamomba’éva ko’ág̃a peve. Oike ipype ñande jeroky, purahéi, tembi’u, ñemonde, ñe’ẽnga, mombe’ugua’u, káso ñemombe’u, pukarã, mba’epu, jepokuaa, arete guasu ha ambue mba’e.
Paraguáipe jajuhu jeroky ha purahéi herakuãva ha’eháicha polka paraguái ha guarania. Avei oĩ tembi’u hetereíva: chipa, sopa, mbeju, vori vori, pajagua mascada ha hetave. Umi mba’e ombojoaju ñande retãyguakuérape ha ohechauka ñande reko tee. Upévare ñavõ ary, 22 jasypoapýpe ojeguerohory Tavarandu Ára.
Tavarandu peteĩ mba’e ñamomba’eva’erã ñanepytyvõ rupi ani hag̃ua okañy ñande rembiasakue, ñane ñe’ẽ guarani ha ñande reko. Mitãrusu ha mitãkuñanguéra oikuaáramo ko’ã mba’e, ikatu ombohasa avei umi oútavape. Ha umi mba’e porãite apytépe ojeguereko ñe’ẽnga ha pukarã.
Ñe’ẽnga
- Aháta aju, he’i osóva.
- Roha’arõta, he’i oganasevéva.
- Anína chembopuka, he’i ipaladar ramóva.
- Ko’ápente aiméta, he’i ka’irãime oĩva.
Pukarã
Mba’épa he’i peteĩ 0 peteĩ 8-pe.
—Iporã ne chumbe.
------------------
Mba’épa he’i peteĩ 0 ambue 0-pe.
—Ñande ndaha’éi mba’eve.
------------------
Mitã: Che sy, ikatúpa agueraha juky mbo’ehaópe.
Sy: Mba’érepiko reguerahase juky mbo’ehaópe.
Mitã: Che irũnguéra ningo he’i chéve ndachejukyiha.
------------------
Ñe’ẽryru (Vocabulario)
1. Tavarandu = folclore.
2. Jeroky = danza.
3. Purahéi = canción.
4. Tembi’’u = comida.
5. Káso ñemombe’u = relato tradicional.
6. Pukarã = chiste.
7. Jepokuaa = costumbre.
8. Arandu = sabiduría.
9. Ypykuéra = antepasados.
10. Ñe’ẽnga = refrán.
I. Embohovái ko’ã porandu
1. Mba’épa hína tavarandu?
2. Mba’épa oike Paraguái tavarandúpe?
3. Araka’épa ojegueromandu’a Tavarandu Ára?
II. Ehai A (Añete) térã J (Japu)
(______) 22 jasypópe ojeguerohory Tavarandu Ára.
(______) Tavarandúpe oike ñande jeroky ha purahéi.
(______) Guarania ha polka paraguái ningo ñande tavarandu rehegua.
(______) Pukarã ha’e peteĩ ñande jepokuaa.
III. Embojoaju
1. Jeroky ____ Chipa
2. Purahéi ____ Guarania
3. Tembi’u ____ Polka Paraguái
4. Káso ñemombe’u ____ Peru Rima
IV. Eguenohẽ moñe’ẽgui irundy tero
V. Eguenohẽ irundy ñe’ẽtéva moñe’ẽgui
VI. Emoambue guaraníme
1. Me gusta escuchar polca paraguaya.
2. Debemos cuidar nuestras tradiciones.
VII. Eiporavo ha ejapo peteĩ apopyrã Tavarandu Ára rehe
1. Tavarandu róga
Ejapo peteĩ tenda ojehechaukahápe tembi’u, ao, mba’epu, ta’ãnga ha marandu ñande tavarandu rehegua.
2. Ñemombe’u
Mitãnguéra omombe’u ñe’ẽnga, pukarã, Peru Rima térã ambue rembiasa ha oñemoha’ãnga.
Ñande tavarandu niko ñande rekove, ñande rembiasakue ha ñande rekotee. Ñamomba’éramo ñande jepokuaa, purahéi, jeroky, tembi’u, káso ñemombe’u, ha hetaite mba’eve ñamba’apohína ñane retã rembikuaa ani hag̃ua okañy, ha ohasa hag̃ua umi oútava pópe.